Over Spanje9 min de lectura

Het era van de ek reclames: na zeven jaar terug

· Por Cybele

Het era van de ek reclames: na zeven jaar terug

Nadat de boze koningin uit Sneeuwwitje haar spiegeltje zeven jaar geleden brak, hadden we steeds dikke pech om ons te kwalificieren, maar nu zijn we er weer bij! Wat hebben bedrijv…

Nadat de boze koningin uit Sneeuwwitje haar spiegeltje zeven jaar geleden brak, hadden we steeds dikke pech om ons te kwalificieren, maar nu zijn we er weer bij! Wat hebben bedrijven (en fans) lopen bal(l)en de afgelopen jaren dat er geen Oranje reclames zijn uitgebracht en ze geen ek-edities van hun producten hebben kunnen verkopen. Kilo’s minder barbecuevlees met oranjemarinade zijn bij de kassa’s afgerekend. Zeker in 2020, maar dat had een oorzaak waar de boze koningin niet mee van doen heeft, of wel?

Graag wil ik bij deze blessuretijd vrijmaken om te schrijven over EK en WK reclames in Nederland want langzamer hand groeit dit uit tot een kwalificatie voor de culturele erfgoedlijst. Ik heb de reclame van Wesley, Koning Toto, ondertussen zo vaak bekeken dat het aantal niet meer telbaar is op handen en voeten. Ook Ronald de Boer en Rafael van der Vaart en de Jumbo veroveren dit jaar een deelname tot het NK der EK reclames. Het is dit jaar weer prijsschieten.

Ik wil het hebben over Wesley’s zelf(reclame)spot. Het lijkt een nieuwe sport in opmars (net zoals padel): die van de zelfspot van ex-sporters. Wat fijn is het om te merken dat ook zij menselijk blijken te zijn. Heerlijk die zelfspot; meteen staan ze, in mijn optiek, weer met beide voetbalbenen op de grond. En daarbij ben ik me gaan afvragen of dit iets typisch nederlands is. Is zelfspot van ex-profvoetballers iets dat enkel in Nederland bestaat? Zijn EK reclames iets typisch nederlands? Als ik tijdens het EK kijk naar de Spaanse tv dan wordt ik omver geblazen door een “ola” (=golf) aan reclame. Zelfs de minuut tussen het volkslied en de aftrap van de wedstrijd wordt gevuld; nog even een auto kopen, een McDo laten bezorgen of een cola uit de koelkast ritselen. Alsof je dan tijdens de wedstrijd naar die zojuist geadverteerde producten gaan googlen… Of zou je snel toch nog even naar de koelkast rennen als je niet Ronaldo heet, om een cola (of water) op tafel te zetten? Ik kan daar iets van begrijpen. Zeker van mensen die verveeld raken van 45 minuten naar een groen veld staren, snap ik dat ze amigo google erop los slaan en met één oog naar de grasmat kijken en het andere oog buiten het veld.

Het verschil zit hem in de inhoud van de reclames. Reclames kijken hoeft niet erg te zijn maar hier in Spanje zijn ze humorloos en commercieel met de overtreffende (doel)trap. Net zoals het eurovisie songfestival waarbij het commentaar niet gewaagd is maar eerder politiek correct en daardoor juist (12) punten verliest. Terwijl Spanjaarden zoveel humor hebben, parkeren zit dit tijdens momenten waarop iedereen kijkt, op de reservebank. Reclames tonen tijdens de minuut voor de aftrap is voor mij reclame bij de mensen naar binnen rammen. Of wanneer je twee uur in de rij hebt gestaan om ergens binnen te komen en je in de laatste minuten nog even vier pagina’s algemene voorwaarden onder je neus gedrukt die je moet ondertekenen.

Waarom kan het niet subtieler? Mensen zijn positief opgewonden voor een voetbalwedstrijd, laat ze in dat moment en geef er wat schwung aan. Een rode kaart voor de spaanse reclamehuizen en tv-zenders die het toelaten! Vijftienhonderd kilometer noordwaarts hakt Wesley in Nederland lekker rond in zijn trainingspakkie , doet Rafa een mooie actie voor de Lidl , vliegt de Jumbo nog een reclameblokkie om met een Frank Lammers juichcape en maakt Ronald zich dit EK populairder dan zijn broer Frank. Je zou er bijna het bier voor in de koelkast laten staan zodat je deze reclames niet hoeft te missen.

Waarom kunnen we nooit eens normaal doen?

Een reclame kan geen gewone reclame zijn. Er moet bij Nederland altijd een extra laag extravagantie overheen, overdreven enthousiasme en opportunisme, het liefste gemixt met zelfspot. Een perfect voorbeeld hiervan is de reclame met Ronald de Boer erin voor het frietvet . Het loopt er niet over van het raptalent maar daarom is het juist zo treffend. Mix dat met bitterbalen uit ‘t vet en extravagantie en het water loopt je in de mond, heerlijk!

Maar tegelijk wordt er ook veel normaal gedaan. Die reclames van Wesley, Jumbo en Lidl hebben gemeen dat ze zijn opgenomen in een volksbuurt. Een doorsnee woonwijk in een stad ergens in Nederland, waar denk ik de meerderheid zich mee kan identificeren. En dat verbindt. Het saamhorigheidsgevoel waar Oranje en het EK aan bijdraagt, laat ons één voelen. Bier, barbecue’s, bitterballen en een hoop blabla.

BBB: Barbecue’s, Bier & Bitterballen

Het EK is het carnaval van de zomer. Shoppers vol vlees worden het huis in gesjouwd en als het even kan, kijk je de voetbalwedstrijd tijdens een lekkere grillsessie met vrienden en/of familie. Lekker samen (met bier) hangen voor het scherm. En niet alleen vlees want wat zouden de vegetariërs moeten? Hoe zit het deze editie met de oranjetompoezen en met de oranjevla? Ik herinner me nog dat we in ‘94 en ‘96 thuis elke avond oranje-vla als toetje aten om punten te sparen voor een knuffelkoe met een oranjesjaal. Dat was in de tijd van Peer Mascini’s melkuniereclame met koeien . Machtig mooie herinnering. Ook toen bestonden er al mooie reclame’s. Zeker weten dat vele huishoudens in Nederland bij ieder EK en WK weer zegeltjes aan het sparen zijn voor een of ander non-sense artikel, als het maar toetert, oranje is en samengaat met eten of drinken.

Wat maakt ons op voetbalgebied anders dan Spanjaarden?

De oranjekleding is waar iedereen zich schaamteloos in hijst, van juichjurk tot joggingpak, als het maar oranje van kleur is. Ik moet zeggen dat ik het hier niet goed aandurf om op een wedstrijddag oranje te dragen omdat ik hier zelfs op een dag dat Spanje speelt, weinig mensen in het donkerrood gekleed zie. Maar ik durf wel in mijn appartement EK-hits van dit jaar aan te zetten om in de stemming te komen.

Contrasterend is deze muziek wel als je kijkt hoeveel we in Nederland dagelijks naar engelstalige muziek luisteren. Nederlandstalige muziek moet vaak een tandje bij zetten om echt voet aan nederlandse wal te zetten. En dan lijkt het alsof tijdens een EK/WK dit alles overboord wordt gegooid (geen criteria) en plaatsmaakt voor simpele teksten en bekende melodieën. Ik ben ervan overtuigd dat de radiozender 100% NL er weer nieuwe luisteraars bij krijgt na zo’n EK. Een EK lijkt een manier om carnavals- en technoliedjes in een nieuw oranje jassie te steken. Maar deze hollandse schlagermuziek en techno is top en ik vind het heerlijk. Zo duurt het weer iets korter tot de volgende editie van carnaval.

Schlager, carnaval, techno, misschien houden we in Nederland van tegenstellingen. Als je kijkt hoeveel niet-nederlandstalige voornamen de voetballers van het nederlands elftal hebben: Denzel, Memphis, Justin en Daley. En ook Rafael wil ik eronder scharen. In Spanje zijn het nog steeds Sergio, Luis en David. Houden we in Nederland meer van contrast?

Sprekende over Sergio’s: graven we in Nederland ook minder in het privéleven van voetballers? Ik kan daar mijn mening niet genoeg over vormen want ik kijk liever de tv programma’s die over de sport zelve gaan. Maar ik daag u uit dat te onderzoeken. Toevallig las ik dat de spaanse pers is gevallen over een opmerking van onze Rafa waarin hij kritiek uit (foei boze koningin!) op het spaanse spel van dit jaar’s afvaardiging. De spaanse mediacactussen hebben gevonden waar ze op aasden met hun stekels. Zijn ze gepiqué(erd)? In Nederland is het vrij normaal te bekritiseren en ook om te incasseren, niet met het doel om een ander te tackelen maar om een vriendschappelijk duel aan te gaan. Of ben ik nu te naïef? Moet de VAR zich ermee bemoeien om uit te wijzen wie er gelijk heeft of houden we het op een remise?

Wat ons vooral anders maakt zijn de discussies en praatprogramma’s voor, tijdens en na de wedstrijd. Urenlang praten 17 miljoen bondscoaches over het elftal en iedereen poldert mee. Waar een essentieel verschil zit denk ik, is dat we in Nederland zo vol vertrouwen zijn (vaak, met uitzondering van deze editie) en vol lof over Oranje. We zijn uitermate enthousiast, hebben straten en gevels al weken van te voren behangen met oranje die al enkele voorjaarsstormen hebben moeten doorstaan. De beker hoeven we enkel nog op te halen, lijkt het wel. Maar dat is gezien door de bril van een buitenlander want in Nederland zijn we nu eenmaal zo…. We zijn gewoon een beetje raar.

We worden (weer) kampioen

We vertrouwen in Nederland totdat ons vertrouwen wordt geschaad, of tot(o)dat we verliezen. In Spanje, en mogelijk ook in andere landen, is er weinig vertrouwen tot op het moment dat de nationale elf laten zien dat er een reden is tot vertrouwen, dan pas komen de teamshirts uit de kast. Wij zijn in Nederland eerder van vertrouwen en misschien wat naïef. Belgen daar tegenover lijken meer op Spanjaarden. En daarom begrijpen we elkaar als buurlanden soms zo slecht. We schreeuwen vaak al in mei dat we kampioen worden. Maar laat ons lekker, wij houden van dat positivisme en daardoor beleven we die maanden met een oranje bril op. Tot het moment dat oranje eruit wordt gekegeld maar dan hebben we in ieder geval ons plezier gehad.

Nu de duitsers weer

Totdat de duitsers (of portugezen) het feest verknallen. Is het erger om van België te verliezen dan van Duitsland? Ik heb het gevoel dat we onze horizontale buren ondertussen steeds beter kunnen hebben. Maar ook zijn ze steeds vaker verder in een toernooi present dan wij. In reclames zijn de duitsers auch immer von der partij. Dit jaar beweegt Rafael bij de duitse lidl, hell yeah , met een schijnbeweging langs ze. Gelukkig maar, want een reclameblok zonder duitsers is als een EK zonder Duitsland.

Dit was een pleidooi voor dat het EK in Nederland anders (op tv) wordt gevierd dan in Spanje. Voetbal is in Nederland een feest, ook al winnen we weinig bekers. Voetbal is in Spanje een feest wanneer ze een beker winnen, en die winnen ze vaker. Dus wie wint er nu de toto? Ik denk ook dat, hoe lang je ook in een ander land woont, wanneer oranjevla je met de paplepel is ingegeven, die kriebels voor het Wilhelmus blijven toch bestaan. Reclames kijken tijdens de voetbal is in Nederland een feest en het is iets waar we trots op moeten zijn. Ook al winnen we dan weinig bekers.

Oja, ik zet 2-1 in op de finale Koning Toto versus Ronald’s bitterballenpaleis want de koninklijke cape van Wesley is deze editie meer blingbling dan het gouden frituurvet van Ronald en de juichcape van Frank Lammers.

*excuses voor het vele generaliseren, alles wat hier staat is niet empirisch gestest en ik houd mezelf op geen enkele manier verantwoordelijk voor de uitingen die hierboven zijn gedaan. Lezen is toestemmen, tackels uitdelen is geen fair-play.

¿Quieres aplicar esto a tu negocio?

Cuéntame tu proyecto y veamos cómo los idiomas y la estrategia pueden ayudarte a llegar más lejos.

Escríbeme

Sigue leyendo